Gietsel
komt slap en/of gedeukt uit de mal.
Soms gebeurt het dat als de mal geopend wordt het gietsel nog nat en
slap en ook gedeeltelijk is ingedeukt.
De oorzaak is dat op het moment dat de mal wordt leeggegoten er een vacuum
ontstaat waardoor niet alleen de vloeibare klei maar ook de al wat stevigere
klei mee naar buiten wil.
Dit is eenvoudig te voorkomen. Steek een buigbaar rietje of slangetje
in de mal als deze leeggegoten moet worden. Keer de mal om en begin direct
met blazen (nog voor de eerste klei er uit loopt). Op deze manier wordt
de mal leeggeblazen en kan er geen vacuum ontstaan.
Gietsel
blijft aan de mal kleven.
Als een gietsel aan de wand van de mal
blijft plakken heeft dat meestel twee oorzaken t.w.:
1. de mal is nog te nat.
Op lossing: laat de mal drogen. Een mal hoeft niet helemaal droog
te zijn, licht vochtig is ook goed.
2. het gietsel krimpt vast aan één kant van de mal.
Oplossing: bij een tweedelige mal met een hol en een bol deel
zoals b.v. bij borden en schalen wil de klei nog
wel eens vast gaan zitten op het bolle gedeelte van de mal. Om
dit te voorkomen
zijn er twee mogelijkheden, A: verwijder het holle
mal deel zo snel mogelijk na het gieten (elk kwartiertje even
proberen of
hij al lost) en laat de geopende mal vervolgens nog
een uurtje aan de lucht drogen alvorens het gietsel te verwijderen.
B: Lukt
het nog niet zoals bij A beschreven dan kan de mal
voor het gieten licht ingepoederd worden met magnesium silicaat
(talkpoeder). Breng de poeder dun
op en werwijder deze weer met een zachte kwast, op
deze manier blijft er net voldoende achter.
Mallen
bewaren c.q. opslaan.
Mallen kunnen het beste op een droge en donkere plaats worden bewaard.
Als de mallen weggezet worden zorg er dan altijd voor dat de mallen
vlak staan en met het gietgat naar beneden.
Mallen
drogen.
Nieuwe nog natte mallen als ook mallen die door het gieten nat geworden
zijn, moeten ten alle tijden gesloten drogen en ook met het gietgat
naar beneden. Plaats nooit een mal op een oven, dat kan wel als er
een paar ovensteuntjes onder staan van minimaal 10 cm. Op een radiator
kan ook maar dan met een paar latjes er onder.
Het
gietsel het allemaal dunne horizontale ringen.
Als een gietsel na het lossen allemaal horizontale ringen heeft dan komt
dat doordat de mal te langzaam is volgegoten. Dit gebeurt vaak als een
mal een kleine gietopening heeft. Probeer sneller te gieten of verdun
de gietklei enigzins met wat water. Dit probleem doet zich bij gietporselein
veel vaker voor omdat gietporselein veel sneller opzet in de mal.
Mal
is niet helemaal vol gelopen.
Als
een gietsel niet helemaal is volgelopen dan is dat als volgt te voorkomen: maak
de gietklei iets dunner met wat water en/of maak de mal open en spuit
met een plantespuit wat water over de mal zodat deze licht vochtig
wordt.
Gietsel
komt gescheurd uit de mal.
Een gietsel komt gescheurd uit een mal als deze er te lang in heeft
gezeten. Dit komt vooral veel voor bij borden. Om
dit te voorkomen zijn er twee mogelijkheden, A: verwijder het holle
mal deel zo snel mogelijk na het gieten (elk kwartiertje even proberen
of hij al lost) en laat de geopende mal vervolgens nog een uurtje
aan de lucht drogen alvorens het gietsel te verwijderen. B: Lukt
het nog niet zoals bij A beschreven dan kan de mal voor het gieten
licht ingepoederd worden met magnesium silicaat (talkpoeder). Breng
de
poeder dun op
en verwijder deze weer met een zachte kwast, op deze manier blijft
er net voldoende achter.
Mal
sluit niet goed.
Als een mal niet goed sluit is dat meestal doordat de mal verkeerd is
gedroogd. (zie ook mallen drogen) Is een mal eenmaal krom dan is dat
als volgt te herstellen: Dompel elk maldeel geheel onder water zodat
de delen zich volledig kunnen volzuigen. Dan de mal uit het water halen
en sluiten. Klem de mal goed stevig vast met b.v. spanbanden. Met lijmtangen
gaat het nog beter, maar dan niet al te stevig aandraaien ander kan de
mal breken. Na 24 uur is de mal weer goed. zet de mal weg zoals beschreven
en laat hem vervolgens drogen.
Hoe
lang gaat een mal mee.
Deze vraag wordt ons het meest gesteld. De levensduur van een mal is
van vele factoren afhankelijk, t.w.:
1.
Een gladde vorm van b.v. een bal
gaat veel langer meer dan een meer gecompliceerde vorm met veel reliëf.
Dat komt doordat als de klei in de mal begint te krimpen bij gecompliceerdere
vormen de kleiwand langs de gipsmal schuurd en een bol krimpt eenvoudig
de klei los zonder dat deze langs de wand schuurd.
2. Door te veel en snel achter elkaar te gieten wordt de mal steeds natter
en zal dan ook sneller slijten.
3. Ook de te gebruiken kleisoort is afhankelijk van de levensduur van
de mal. Bij gietklei slijt de mal sneller dan b.v. bij gietporselein.
Gemiddeld komt het hier op neer dat een mal tussen de 50 en 200 maal
meegaat.
Ik
heb een nieuwe mal en die gaat niet open.
Forceer nooit een mal die niet open gaat. Laat een dun straaltje water
langs de gietnaad aan de buitenkant van de mal lopen, giet vervolgens
de mal heel snel vol met water en ook direct weer leeg. Na een paar minuten
gaat de mal open e.v.t. geholpen door een paar zachte klappen met de
vlakke hand aan de zijkant van de mal.
Er
zit schimmel op mijn mal.
Schimmel op de mal betekend vaak dat deze niet goed wordt bewaard. Maak
de mal schoon met lauw water en zet hem op een andere "droge" plaats
weg. Veel vaker zien we op een mal een soort witte pluche dat ook op
schimmel lijkt. Dit is echter geen schimmel maar soda dat in de meeste
soorten gietklei zit. De soda in de gietklei is nodig om de poriën
van de mal open te houden. |